یادداشت استاد نصرالله افجه­ای برای مشق -ويژه نامه اختتاميه دوسالانه-

اساتیدی که در این جشنواره حضور پیدا نکردند، کوتاهی کردند

به طور کلی خوشنویسی دارای یک روح عرفانی و شاعرانه­ای است که هر کسی به این هنر رو کند، موسیقی نهفته در آن را هم حس می­کند.
در کش و قوس خطوط مختلف، مثل نستعلیق ، ثلث و نسخ، آنچنان معرفتی وجود دارد که در تاریخ، نه از حیثیت آن کم می­شود بلکه هر ساله به خاطر آن به جشنواره­هایی پرداخته می­شود و به نوعی با طرز فکرهای مقاطع جغرافیایی مختلف چه در ایران و خارج به خصوص کشورهای اسلامی رو شده و نمایان و معرفی می­شود.
عجب اینجاست که سالهاست که غربی­ها هم از این حس بهره گرفته­اند. به خصوص کشورهای آسیای جنوب شرقی که در این هنر دست دارند و هنر کالیگرافی را که مجموعا به معنای خطاطی است و در غرب به معنای Lettering  و حروف نگاری است که در کشور ما جنبه­های عرفانی و عمق قضیه بیشتر است. به دلیل آنکه ایرانی­ها در هنر دستی دارند و معنا و تعریف هنر را توجیه کند؛ اما در بخش غربی Lettering  را در بخش گرافیک محیطی به کار می­برند و در طراحی­های بیرونی و اجتماعی و خیابانی، گرافیک، ترافیک و مسایلی از این قبیل. به خاطر همین عمق معنوی آن کم است و فقط اشارات است و زبان تلویحی. اما در بخش خصوصی­تر در مورد خط ما زیربنایی­تر به قضیه نگاه می­کنیم و هنری­تر و اینکه تفاوت میان خوشنویسی و هنر خوشنویسی وجود دارد. اینکه تفاوتش را در بخش آکادمیک بررسی کنیم که شامل همان جشنواره است و نگارگری­ها که آذین بخش این جشنواره­ها هستند. این مجموعه تعاریفی است که به طور خلاصه از خط خوشنویسی و صفای درون آن می­توانیم نام ببریم.

اخلاق در خوشنویسی
اخلاق در خوشنویسی یک بحث روانشناسی است. در اخلاق خوشنویسی که خوشنویسی به طور کلی از آن برخوردار است؛ یعنی روی خوش ، کلام خوش و نوشته­ی خوش. اینها خصوصیاتی است که خوشنویس بدون اینکه دخالتی در تصمیم­گیری داشته باشد، از آن بهره دارد. یک خوشنویس در جامعه­ی ما اول از اخلاق و کلام خوش برخوردار است؛ به دلیل اینکه اگر یک انسان خوش اخلاق خوشنویسی را عمل کند، شیرین­تر در بحث روانی به نظر می­آید.
جایگاه خوشنویسی و فواید و اثرات آن در بین هنرمندان و جامعه در هنر خوشنویسی جز حسن چیز دیگری وجود ندارد و از هر هنر دیگری فراگیرتر است. به دلیل اینکه همه دوست دارند خط خوش داشته و از آن لذت برند.
از بد حادثه این هنر همیشه مهجور و مورد بی­مهری بوده است و عادی شده چرا که یک گل شکفته را که در بوستان می­بینیم. به آن عادت می­کنیم و فکر می­کنیم باید همیشه همین طور باشد و اگر رسیدگی نکنیم و به آن آب نداده و پرورش ندهیم پژمرده می­شود و ما متوجه نبود آن می­شویم. نبود خوشنویسی و اینکه از چشم افتاده زیاد دیده شده و این اگر اتفاق بیفتد بی­مهری به این هنر است.
اساتیدی که در این جشنواره حضور پیدا نکردند، کوتاهی کردند زیرا وقتی سرود ملی ما نواخته می­شود ما به هیجان می­آییم و از جایمان بلند می­شویم و این ناخودآگاه اتفاق می­افتد ، لذا هنر خط ما کمتر از سرود ملی ما نیست. این هنر هم با احساس ما سروکار دارد و ما باید هنر خوشنویسی را تکریم کنیم؛ چون سالیان سال بعد از انقلاب به طور تصاعدی می­بینیم ازدیاد پیدا کرده است. به خصوص در طبقه­ی خانم­ها. به عنوان مثال بیش از هزار نفر خوشنویس برتر در طبقه­ی بانوان داریم و در کتاب زنان خوشنویس هم 360 نفر زنان برتر حوزه­ی خوشنویسی معرفی شده است که ما در این کتاب که تالیف خانم عذرا بخشایش است، شاهد حضور بانوانی هستیم که دارای درجه­ی استادی هستند. یا فریبا مقصودی که 60 هزار بیت شاهنامه را به خوشنویسی نوشته و 4 بار قرآن کریم را کتابت نموده است و ضمن اینکه این خانم مسوولیت­هایی هم دارد و متاهل هم هست.
اینها قابل تمیز دادن و قابل تجلیل هستند و در جشنواره، ما این برترین­ها را معرفی می­کنیم. در همین زمینه در حوزه­ی شکسته نستعلیق بانوان برتر را داریم؛ از جمله خانم حسینی که نمی­شود اینها را نادیده گرفت و گذشت و در بخش مردان هم که به وفور شاهدیم. این همه مزایای خوشنویسی است که در زندگی ما وجود دارد و ما امیدواریم بتوانیم جبران بی­مهری­ها را در این حوزه بکنیم و ما این را وظیفه­ی خود می­دانیم، چون وقت کم است و از دست می­رود و ما فرصت زیادی نداریم. نباید چیزی را برای آتیه بگذاریم. باید خوب معرفی کرده و معرفی بشویم و جای خالی در معرفی نگذاریم؛ چون بهانه دست کشورهای دیگر می­افتد که مدعی هنر ما در خط نستعلیق هستند ولی این ادعای باطل است. حتا در خط شکسته هم مکتب ما مکتب میر و درویش و دوره­ی صفویه و قاجاریه و قبل از آن است. خطوطی هم که آنها مدعی آن هستند مربوط به ابن مقله است که ایشان هم ایرانی و اهل فارس بوده است. اینها مسایل ماست که باید به آنها اهمیت داده و قدر بدانیم و هنر خود را زیر دست قرار ندهیم. امیدواریم این جشنواره را با همه­ی ناتوانی و کم و کاستی که هست در آینده مقتدرانه انجام دهیم؛ چون برخاسته از عرق ملی ماست و باید آن را پاس بداریم.

 
ثبت نام در نهضت خوش نویسان ایران اطلاعیه های مهم دبیرخانه